Της Ελευθερίας Πιπεροπούλου
Στον τομέα του Διαστήματος επεκτείνει τη δραστηριότητά της η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (ΕΑΒ), καθώς το "Clean Room” στις εγκαταστάσεις της στο Σχηματάρι τέθηκε σε πλήρη επιχειρησιακή λειτουργία, διευρύνοντας τις δυνατότητες της ελληνικής αμυντικής και διαστημικής βιομηχανίας. Η νέα εθνικής σημασίας υποδομή προσφέρει τη δυνατότητα συναρμολόγησης, ολοκλήρωσης και περιβαλλοντικών δοκιμών για μικροδορυφόρους βάρους έως 500 κιλών.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Capital.gr, το Hellenic Assembly, Integration & Testing Facility (HAITF) ολοκλήρωσε τη διαδικασία αποδοχής και περνά πλέον στο επόμενο στάδιο, αυτό της αξιοποίησης της υποδομής και της προσέλκυσης αποστολών. "Με την κατασκευή του Clean Room, γινόμαστε κομμάτι του aerospace”, σημείωνε προ ημερών ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ΕΑΒ, Αλέξανδρος Διακόπουλος.
Τα τεχνικά χαρακτηριστικά της υποδομής
Η νέα εγκατάσταση αποτελεί την πρώτη ολοκληρωμένη εθνική υποδομή του είδους της στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, διαθέτει σχεδόν 400 τετραγωνικά μέτρα χώρου ISO 8 cleanroom, ξεπερνώντας τον αρχικό σχεδιασμό των 350 τ.μ., και μπορεί να υποστηρίξει δορυφόρους έως 500 κιλά και όγκου έως 1,5 κυβικού μέτρου.
Ο εξοπλισμός της περιλαμβάνει δύο θαλάμους θερμικού κενού της ιταλικής Angelantoni και σύστημα δοκιμών κραδασμών 125 kN της IMV.
Αρχικό κονδύλι €5,1 εκατ.
Το έργο ξεκίνησε το 2023 και υλοποιήθηκε από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος (ESA) σε συνεργασία με την ΕΑΒ, για λογαριασμό του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και αρχικό κονδύλι 5,1 εκατομμυρίων ευρώ, εντάσσεται στο ελληνικό πρόγραμμα μικροδορυφόρων, ενώ σημαντικό τμήμα των υποδομών ανέλαβε η ελληνική BCT Group.
Το στάδιο πριν από την εκτόξευση
Όπως επισημαίνεται, η κατασκευή ενός δορυφόρου και η επιτυχής λειτουργία του σε εργαστηριακές συνθήκες αποτελούν μόνο ένα μέρος της διαδικασίας. Πριν από την εκτόξευσή του, πρέπει να επιβεβαιωθεί μέσω ειδικών δοκιμών ότι μπορεί να αντέξει τις μηχανικές καταπονήσεις της εκτόξευσης, αλλά και τις ακραίες συνθήκες του διαστημικού περιβάλλοντος.
Στο HAITF, η διαδικασία καλύπτει όλο το φάσμα από τη συναρμολόγηση και την ολοκλήρωση των συστημάτων μέχρι τις δοκιμές θερμικού κενού και μηχανικών καταπονήσεων. Έτσι, ένα κρίσιμο τελικό στάδιο πριν από την εκτόξευση θα μπορεί πλέον να πραγματοποιείται εντός των ελληνικών συνόρων.
Με αυτόν τον τρόπο, η εγκατάσταση εντάσσεται στο πλαίσιο της εθνικής στρατηγικής για την κάλυψη ολόκληρου του κύκλου μιας διαστημικής αποστολής —από τον σχεδιασμό και την κατασκευή έως τη συναρμολόγηση, τις δοκιμές, τη λειτουργία και τις επίγειες επικοινωνίες. Μέσω του HAITF, επιδιώκεται η ενσωμάτωση εγχώριων υποδομών στην ευρωπαϊκή αλυσίδα διαστήματος, δίνοντας για πρώτη φορά τη δυνατότητα να πραγματοποιείται ένα σημαντικό μέρος της διαδικασίας ανάπτυξης ενός δορυφόρου εντός της Ελλάδας.
Το επιχειρησιακό μοντέλο και οι νέες ευκαιρίες για την ΕΑΒ
Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης είχε θέσει εξαρχής ως στόχο ένα μοντέλο λειτουργίας που θα συνδυάζει τις ανάγκες των εθνικών διαστημικών αποστολών με ισχυρή εμπορική δραστηριότητα, ώστε να διασφαλίζεται η μακροχρόνια βιωσιμότητα της εγκατάστασης.
Παράλληλα, η ESA υπογραμμίζει ότι η υποδομή έχει σχεδιαστεί για να εξυπηρετεί τόσο εθνικές και θεσμικές αποστολές όσο και βιομηχανικές και εμπορικές δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένων αποστολών από το εξωτερικό.
Για την ΕΑΒ, αυτό δημιουργεί ένα νέο πεδίο δραστηριότητας. Εφόσον ελληνικές και ξένες εταιρείες αξιοποιήσουν την εγκατάσταση για τη συναρμολόγηση, την ολοκλήρωση και τις δοκιμές δορυφόρων, η εταιρεία θα μπορεί να διευρύνει τον ρόλο της πέρα από το παραδοσιακό αντικείμενο της αεροπορικής και αμυντικής βιομηχανίας.
Η δυνατότητα αυτή μπορεί να τη φέρει πιο ενεργά σε μια αγορά όπου η προστιθέμενη αξία δεν βρίσκεται μόνο στην κατασκευή του υλικού, αλλά και στη πιστοποίηση, τις δοκιμές και την ολοκλήρωση ενός διαστημικού συστήματος πριν από την εκτόξευσή του.
Το επόμενο τεστ
Με βασικό αντικείμενο την αεροπορική και αμυντική βιομηχανία, η ΕΑΒ έχει συνδέσει μέχρι σήμερα τη δραστηριότητά της κυρίως με αεροσκάφη, κινητήρες, αμυντικά προγράμματα και συντήρηση. Η δραστηριοποίηση στον τομέα του Διαστήματος προσθέτει ένα νέο αντικείμενο, με διαφορετικές απαιτήσεις και αυστηρές προδιαγραφές σε κάθε στάδιο της διαδικασίας.
Το επόμενο κρίσιμο τεστ για την ΕΑΒ είναι πλέον η αξιοποίηση της εγκατάστασης στην πράξη: η προσέλκυση εθνικών και ξένων αποστολών, η ανάπτυξη τεχνογνωσίας και η δημιουργία ενός σταθερού αντικειμένου για το HAITF. Το ζητούμενο είναι η νέα υποδομή να αποκτήσει συνεχή δραστηριότητα και να εξελιχθεί σε μια βιώσιμη εμπορική δραστηριότητα για την ΕΑΒ και την ελληνική αεροδιαστημική βιομηχανία.
