Της Martina Di Licosa
Λίγους μήνες μετά την πρώτη φορά που εκδήλωσε το ενδιαφέρον του ο Τραμπ για τον έλεγχο της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ, μερικοί από τους πλουσιότερους ανθρώπους στον κόσμο —ανάμεσά τους οι Jeff Bezos, Bill Gates και Michael Bloomberg— άρχισαν να πραγματοποιούν στρατηγικές επενδύσεις στο —πλούσιο σε ορυκτά— νησί.
Ο Ronald Lauder, κληρονόμος της περιουσίας της Estée Lauder, θεωρείται ο άνθρωπος που έδωσε στον Τραμπ την ιδέα να καταλάβει τη Γροιλανδία, κατά την πρώτη θητεία του, όπως επιβεβαίωσε στο Forbes ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Λευκού Οίκου, John Bolton.
Σύμφωνα με τη δανέζικη εφημερίδα Politiken, ο Lauder έχει επενδύσει σε μια μη κερδοφόρα εταιρεία εμφιάλωσης γλυκού νερού στη Γροιλανδία, στην οποία είναι συνιδιοκτήτης ο Jørgen Wæver Johansen, τοπικός πρόεδρος του κυβερνώντος κόμματος Siumut και σύζυγος της υπουργού Εξωτερικών της Γροιλανδίας, Vivian Motzfeldt.
Οι Jeff Bezos, Bill Gates και Michael Bloomberg έχουν επενδύσει από το 2019 στην Kobold Metals, η οποία κάνει έρευνες στη Γροιλανδία για εντοπισμό σπάνιων γαιών, με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης.
O Sam Altman, CEO της OpenAI επένδυσε επίσης στην Kobold το 2022.
Ο Peter Thiel, συνιδρυτής των κολοσσών Paypal και Palantir, χρηματοδότησε στις αρχές του 2021 τη startup Praxis, η οποία στοχεύει στην κατασκευή μιας τεχνολογικά προηγμένης "πόλης της ελευθερίας" στο νησί.
Όταν ο Lauder έπεισε τον Τραμπ
Ο John Bolton, πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Τραμπ στην πρώτη θητεία του Αμερικανού προέδρου, δήλωσε στο Forbes ότι ο Τραμπ συζήτησε για πρώτη φορά την αγορά της Γροιλανδίας στα τέλη του 2018, λέγοντας ότι "ένας εξέχων επιχειρηματίας που γνώριζε είχε προτείνει στις ΗΠΑ να αγοράσουν τη Γροιλανδία" και αργότερα ονόμασε τον Lauder ως τον επιχειρηματία αυτό. Οι δεσμοί των Lauder-Τραμπ ανάγονται πολύ πίσω στον χρόνο. Φοίτησαν την ίδια περίοδο στο Wharton School of Business και ο Lauder είναι εδώ και χρόνια χρηματοδότης συντηρητικών υποψηφίων και οντοτήτων (τον Μάρτιο του 2025 δώρισε 5 εκατ. δολάρια στη MAGA Inc., μια super-PAC που υποστηρίζει τον Τραμπ, σύμφωνα με στοιχεία της Ομοσπονδιακής Εκλογικής Επιτροπής). Έκτοτε, ο Lauder δεν έκρυψε το ενδιαφέρον του για τη Γροιλανδία και τους πόρους της. Σε άρθρο του που δημοσιεύθηκε στη New York Post τον περασμένο Φεβρουάριο, παρουσίασε πιθανά σενάρια στα οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να ασκήσουν μεγαλύτερη επιρροή στη Γροιλανδία χωρίς να αγοράσουν το νησί (όπως πρόσφατα πρότεινε ο Λευκός Οίκος). Μεταξύ αυτών, η σύναψη "μιας νέας τριμερούς συμφωνίας με τη Γροιλανδία και τη Δανία για την επισημοποίηση της συνεργασίας στην έχει επενδύσει σε μια τοπική εταιρεία εμφιάλωσης γλυκού νερού και συμμετέχει στην κατασκευή ενός υδροηλεκτρικού σταθμού στην μεγαλύτερη λίμνη της Γροιλανδίας μέσω της Greenland Development Partners, ενός trust με έδρα το Ντελαγουέρ που κατέχει μερίδιο στην Greenland Investment Group, πρόεδρος της οποίας είναι η πρώην αναπληρώτρια υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Josette Sheeran.
Τι γνωρίζουμε για άλλες επενδύσεις δισεκατομμυριούχων;
Οι Bezos, Gates και Bloomberg επένδυσαν για πρώτη φορά στην Kobold στις αρχές του 2019, όταν η εταιρεία ολοκλήρωσε τον α' γύρο χρηματοδότησής της. Οι επενδύσεις πραγματοποιήθηκαν μέσω της Breakthrough Energy, ενός fund υπό τη διαχείριση του Gates, με στόχο του "την επιτάχυνση της καινοτομίας στον τομέα της πράσινης ενέργειας και την ανάπτυξη των βιομηχανιών του μέλλοντος". Το fund συμμετείχε επίσης στον γ' γύρο χρηματοδότησης της Kobold τον Δεκέμβριο του 2024, με την αποτίμηση της εταιρείας να αγγίζει τα 3 δίσ. δολάρια, σύμφωνα με δελτίο τύπου της ίδιας. Το 2022, ο Altman συμμετείχε μέσω του fund Apollo Projects στον β' γύρο χρηματοδότησης της Kobold. Σε εκείνο τον γύρο, η εταιρεία σήκωσε 192,5 εκατ. δολάρια. Έγγραφο που κατατέθηκε πρόσφατα στην αμερικανική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς δείχνει ότι η Kobold βρίσκεται σε διαδικασία συγκέντρωσης επιπλέον κεφαλαίων, πράγμα που σημαίνει ότι θα μπορούσε να προσεγγίσει ξανά τους δισεκατομμυριούχους, τώρα που η Γροιλανδία βρίσκεται στο επίκεντρο της ενδιαφέροντος. Κανένας από τους δισεκατομμυριούχους που αναφέρονται σε αυτό το άρθρο δεν απάντησε στο αίτημα του Forbes για σχολιασμό.
Στο μεταξύ, ο Έλον Μασκ, έχει εκφράσει δημοσίως και επανειλημμένα την υποστήριξή του στο ενδεχόμενο προσάρτησης της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ. Τον περασμένο Ιανουάριο έγραψε στο X: "Αν ο λαός της Γροιλανδίας θέλει να γίνει μέρος της Αμερικής, κάτι που ελπίζω να κάνει, θα είναι ευπρόσδεκτος".
Οι επενδύσεις του Lauder είναι απίθανο να έχουν "οποιαδήποτε οικονομική ουσία", επισημαίνει ο Marc Jacobsen, ειδικός σε θέματα ασφάλειας στην Αρκτική και αναπληρωτής καθηγητής στο Βασιλικό Δανικό Κολλέγιο Άμυνας. "Αυτό που έχει σημασία εδώ είναι η στενή σχέση με τους υπεύθυνους λήψης αποφάσεων στη Γροιλανδία. Πρόκειται για στρατηγική που αποσκοπεί στην απόκτηση ελέγχου". Ο Jacobsen ανέφερε στο Forbes ότι έχει παρατηρήσει πιο έντονη αμερικανική παρουσία στη Γροιλανδία τα τελευταία χρόνια, εν μέρει λόγω των απευθείας πτήσεων Νέας Υόρκης-Νουούκ (η πρωτεύουσα της Γροιλανδίας). "Υπάρχουν περισσότεροι Αμερικανοί στη Γροιλανδία από ποτέ... μπορεί να είναι δύσκολο να γνωρίζουμε αν είναι μόνο τουρίστες ή αν έχουν ενδιαφέρον και για στρατηγικές επενδύσεις", σημειώνει ο Jacobsen.