Του Χάρη Φλουδόπουλου
Νέο σκηνικό διαμορφώνεται στη λιανική του ρεύματος, τόσο σε επίπεδο μεριδίων αγοράς και επιρροής των εταιρειών όσο και σε σχέση με τη μορφή του κλάδου γενικότερα. Καθώς οι εταιρείες προμήθειας αρχίζουν να αφομοιώνουν το νέο σκηνικό σε ό,τι αφορά την τιμολόγηση με τα χρωματιστά τιμολόγια, πλέον πληθαίνουν οι εκτιμήσεις ότι ο κλάδος βρίσκεται μπροστά σε έναν νέο κύκλο συγκέντρωσης, στον οποίο πρωταγωνιστικό ρόλο θα παίξουν οι μεγάλοι παίκτες.
Αλλαγή σκηνικού
Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του διαχειριστή του συστήματος ΑΔΜΗΕ, το μερίδιο της ΔΕΗ υποχώρησε από μήνα σε μήνα κατά σχεδόν 3 ποσοστιαίες μονάδες, από 55,62% τον Δεκέμβριο του 2023 σε 52,84% τον Ιανουάριο του 2024. Σε αντίθετη τροχιά κινήθηκε το μερίδιο της Protergia της Mytilineos, που πλέον αναδείχθηκε στη δεύτερη θέση στη σχετική κατάταξη. Συγκεκριμένα, μετά και την "εκτόξευση” του μεριδίου της στην υψηλή τάση, το μερίδιο της εταιρείας επί του συνόλου της αγοράς ανήλθε σε 14,65%, από 9,19% τον Δεκέμβριο του 2023. Υπενθυμίζεται ότι η ανακατάταξη στην υψηλή τάση, με τα ηνία πλέον να τα αναλαμβάνει η Μυτιληναίος από τη ΔΕΗ, αποδίδεται κυρίως στο γεγονός ότι η κατανάλωση της Αλουμίνιον πέρασε πλέον από τη ΔΕΗ στην Protergia (Mytilineos). Επίσης, μέρος της μείωσης είναι κατά κάποιο τρόπο πλασματικό και αφορά όγκους πωλήσεων που μεταφέρθηκαν στο πλαίσιο των διμερών συμβολαίων από τη ΔΕΗ προς την Ήρων, αν και αφορούν παραγωγή της ίδιας της ΔΕΗ. Στην τρίτη θέση βρίσκεται η Ήρων, με σχεδόν αναλλοίωτο συνολικό μερίδιο αγοράς τον Ιανουάριο σε σχέση με τον Δεκέμβριο, όντας στο 10,64%, από 10,76%.
Σε κάθε περίπτωση, η μεγαλύτερη ανατροπή αφορά την υψηλή τάση, όπου η ΔΕΗ έχασε την πρωτοκαθεδρία. Συγκεκριμένα, το μερίδιο της Protergia στην υψηλή τάση είναι 35,6%, όταν το μερίδιο της ΔΕΗ είναι 31,7%, του Ήρωνα στο 20,4% και της Elpedison στο 9,9%. Υπενθυμίζεται ότι ο μεγαλύτερος καταναλωτής ηλεκτρικής ενέργειας, η Αλουμίνιον της Ελλάδος, που ανήκει στη Mytilineos, έχει ξεκινήσει από τις αρχές Ιανουαρίου να καλύπτει πλήρως τις ανάγκες της από την εταιρεία προμήθειας του ομίλου Protergia.
Νέος γύρος συγκέντρωσης
Σημειώνεται ότι η ΔΕΗ διατηρεί τη μερίδα του λέοντος στη λιανική αγορά με 5,5 εκατ. καταναλωτές, με τους υπόλοιπους παίκτες να δίνουν μάχη για τους υπόλοιπους 1,5 εκατ. μετρητές. Πάντως, όπως εκτιμούν παράγοντες του κλάδου, το επόμενο διάστημα η αγορά θα μπει σε έναν νέο κύκλο συγκέντρωσης, καθώς αυτήν την περίοδο κυοφορούνται αλλαγές και δρομολογούνται νέες εξαγορές.
Πίσω από αυτήν την κινητικότητα βρίσκεται η δομική αλλαγή στην αγορά του retail, που αλλάζει όψη, και οι εταιρείες, από απλοί πάροχοι ηλεκτρικής ενέργειας, μετατρέπονται σε καθετοποιημένους παρόχους υπηρεσιών και προϊόντων, που δημιουργούν μια διαφορετική εμπειρία στον τομέα των οικιακών πελατών και των επαγγελματιών. Και, βέβαια, σε αυτόν τον μετασχηματισμό είναι σαφές ότι δεν μπορούν να συμμετάσχουν όλοι οι υφιστάμενοι παίκτες.
Ενδεικτική των αλλαγών που έρχονται ήταν η κίνηση της ΔΕΗ να εξαγοράσει το δίκτυο λιανικής του Κωτσόβολου, στο πλαίσιο του σχεδιασμού της εταιρείας να μετασχηματιστεί σε ολοκληρωμένο πάροχο προϊόντων και υπηρεσιών. Σύμφωνα με τη στρατηγική της εταιρείας, η ΔΕΗ έχει θέσει ως στόχο την ενίσχυση της παρουσίας της στο retail με νέες υπηρεσίες και προϊόντα, που θα αυξήσουν τα έσοδα από παράπλευρες δραστηριότητες, την ώρα που αναμένεται να μειωθούν τα έσοδα από την κύρια δραστηριότητα της προμήθειας.
Άλλωστε, η ΔΕΗ την επόμενη διετία έχει θέσει ως στόχο τη μείωση του μεριδίου της κατά 8 ποσοστιαίες μονάδες, από το 53% στο 45%. Αυτοί οι πελάτες αναμένεται να μετακινηθούν στους ιδιώτες προμηθευτές, που δίνουν μάχη για το ποιος θα ακολουθήσει τη ΔΕΗ.
Στο πλαίσιο αυτό, εκτιμάται ότι θα έχουμε έναν νέο κύκλο συγκέντρωσης, καθώς, όπως τόνισε πρόσφατα ο επικεφαλής της Mytilineos, Ευ. Μυτιληναίος, στα επόμενα χρόνια θα είναι αδύνατο για εταιρείες που δεν είναι καθετοποιημένες να επιβιώσουν στην αγορά και να αντιμετωπίσουν μια ενδεχόμενη επόμενη ενεργειακή κρίση.
Σύμφωνα με το πλάνο που παρουσίασε ο κ. Μυτιληναίος, η θυγατρική του ομίλου Protergia, με μερίδιο 15% σήμερα, θα φτάσει σε πρώτη φάση στο 20%, ενώ ο νέος στόχος, συμπεριλαμβανομένων των μεριδίων των Watt & Volt και Volterra, που εξαγοράστηκαν από τη Mytilineos και ενσωματώνονται στην Protergia, είναι το 30%.
Χαρακτηριστική επίσης της τάσης που θα εκδηλωθεί πιο έντονα το επόμενο διάστημα είναι εικαζόμενη πρόθεση της Helleniq Energy για την πώληση του μεριδίου στη ΔΕΠΑ Εμπορίας ή απόκτηση του συνόλου των μετοχών της εταιρείας, στην οποία αυτήν τη στιγμή διαθέτει μερίδιο 35%. Το μεγάλο asset, βέβαια, του δημόσιου ενεργειακού ομίλου είναι η θυγατρική της Φυσικό Αέριο Ελλάδος, η οποία δραστηριοποιείται στην προμήθεια ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου. Η εξαγορά της εταιρείας από έναν μεγάλο όμιλο θα δημιουργούσε αυτομάτως μια σημαντική αύξηση μεριδίου και ένα πελατολόγιο άνω των 500.000 στον τομέα της προμήθειας φυσικού αερίου.
Αλλά και η ΓΕΚ Τέρνα, μέσω της Ήρων, χτίζει ακόμα ισχυρότερες θέσεις στην προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας, όπου μετά τις διμερείς συμβάσεις PPAs που υπέγραψε με μεγάλους βιομηχανικούς πελάτες έφτασε σε μερίδιο 11%.
Ο ελληνικός κλάδος προμήθειας περιλαμβάνει συνολικά 19 εταιρείες προμήθειας, αριθμός μεγάλος για το μέγεθος της ελληνικής αγοράς των περίπου 7 εκατ. μετρητών και των 5,500 GWh. Στην πραγματικότητα, οι εταιρείες με μετρήσιμο μερίδιο αγοράς είναι 10 έως 12, από τις οποίες εκτιμάται ότι στη φάση ωρίμανσης της ελληνικής αγοράς θα παραμείνουν περίπου οι μισές.
