Του Γιώργου Λαμπίρη
Μία ιδιότυπη εξίσωση εκπληρώνεται στην ελληνική αγορά καπνικών, όπου η ελληνικών συμφερόντων καπνοβιομηνία Καρέλιας, εμμένει στα παραδοσιακά τσιγάρα και συνεχίζει να αναπτύσσεται στη συγκεκριμένη κατηγορία, έναντι του ισχυρού ανταγωνισμού που υφίσταται από μεγάλες επιχειρήσεις πολυεθνικών συμφερόντων όπως ο Παπαστράτος συμφερόντων του ομίλου PMI, ο οποίος ωστόσο έχει διακόψει πλήρως την παραγωγή τσιγάρων στην Ελλάδα και παράγει μόνο τις θερμαινόμενες ράβδους, ενώ πρόσφατα και η Jaban Tobacco International, έχει λανσάρει στην εγχώρια αγορά την αντίστοιχη συσκευή εναλλακτικής νικότίνης, Ploom X, με θερμαινόμενες ράβδους καπνού Camel.
Στην περίπτωση του Καρέλια αυτό που προκύπτει είναι ότι στη διάρκεια του 2023 αύξησε τον όγκο πωλήσεών του στα τσιγάρα κατά 8,5%, ενισχύοντας τα μερίδιά του στα περισσότερα εμπορικά σήματα που διακινεί, βασιζόμενος ταυτόχρονα και στην αυξημένη τουριστική κίνηση της χρονιάς. Στον καπνό για στριφτό τσιγάρο και παρά την ελαφρά συρρίκνωση της κατηγορίας, ο όγκος πωλήσεων των εμπορικών σημάτων του Καρέλια κινήθηκαν στα επίπεδα του 2022, βελτιώνοντας τα μερίδιά του.
Η Καρέλιας για το 2024 προβλέπει την εντατικοποίηση του ανταγωνισμού από προϊόντα εναλλακτικής παροχής νικοτίνης, τα οποία εμφανίζουν ανοδική τάση. Παρόλ’ αυτά και στους πρώτους μήνες του 2024 η Καρέλιας κινείται ελαφρώς ανοδικά τόσο στα τσιγάρα όσο και στον καπνό, με τις premium οικογένειες σημάτων που διακινεί να κερδίζουν μερίδια αγοράς. Παράλληλα, το γεγονός ότι η Ελλάδα παραμένει υψηλά στην προσέλκυση τουριστικού ενδιαφέροντος, αναμένεται να λειτουργήσει θετικά και κατά τη φετινή χρονιά στα σημεία ταξιδιωτικής λιανικής, ενώ η πρόσφατη άρση περιορισμών στην αγορά καπνικών προϊόντων από επισκέπτες από άλλα κράτη-μέλη της Ε.Ε. αναμένεται να έχει πρόσθετο θετικό αντίκτυπο στους όγκους πωλήσεων.
Το μερίδιο αγοράς της PMI στην ελληνική αγορά με τις θερμαινόμενες ράβδους
Εξετάζοντας ταυτόχρονα τα δεδομένα του ανταγωνισμού, στην περίπτωση της PMI και συγκεκριμένα της Παπαστράτος, οι θερμαινόμενες ράβδοι καπνού καταλαμβάνουν μερίδιο 23,5%, αυξημένο κατά 2,8% στο πρώτο τρίμηνο του 2024 σε σχέση με την αντίστοιχη χρονική περίοδο του 2023. Πρόκειται ουσιαστικά για το προσαρμοσμένο μερίδιο αγοράς, το οποίο ορίζεται ως ο συνολικός όγκος πωλήσεων εντός της ελληνικής αγοράς για τις θερμαινόμενες ράβδους καπνού, ως ποσοστό του συνολικού εκτιμώμενου όγκου πωλήσεων για τσιγάρα, θερμαινόμενες ράβδους και εξαιρουμένης της επίδρασης της εκτιμώμενης κίνησης αποθεμάτων διανομέων και χονδρεμπόρων.
Η θέση της JTI στην ελληνική αγορά
Η JTI στην εγχώρια αγορά καπνικών προϊόντων, είναι πρώτη στην κατηγορία του τσιγάρου με τις μάρκες Winston, Camel, Old Holborn. Στο τέλος του 2023 τα συμβατικά προϊόντα καπνού (συμπεριλαμβανομένου του καπνού Old Holborn) απέφεραν 28% μερίδιο αγοράς στις πωλήσεις για τη JTI σύμφωνα με τα στοιχεία της Nielsen που επικαλούνται τα στελέχη της. Το παραπάνω μερίδιο αφορά σε όλα τα συμβατικά τσιγάρα (καιόμενα), τα οποία αθροίζονται καθότι υφίστανται κανόνας μετατροπής της ποσότητας πωλούμενου καπνού για στριφτό τσιγάρο σε αριθμό τσιγάρων. Στα στριφτά τσιγάρα η JTI διατηρεί μερίδιο 48% στην Ελλάδα και ειδικότερα η Old Holborn κατέχει ποσοστό 44,6% των με βάση τα στοιχεία Δεκεμβρίου του 2023.
Επιβαρυντικός παράγοντας η αύξηση των τιμών στα καπνά
Κύρια πρόκληση για την αγορά καπνικών αποτελούν οι συνεχιζόμενες αυξήσεις των τιμών στα καπνά, οι οποίες λόγω περιορισμένης προσφοράς που οφείλεται στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η καπνοκαλλιέργεια με δυσχερείς καιρικές
συνθήκες στις πιο σημαντικές παραγωγικές χώρες όπως Βραζιλία, Ζιμπάμπουε και άλλες. Επίσης ζήτημα που επηρεάζει την αγορά είναι ο περιορισμός εξαγωγών από την Κίνα, που δεν δείχνει να αποκλιμακώνεται σε αντίθεση με τις τιμές των υπολοίπων υλικών που σταδιακά δείχνουν να αμβλύνονται.
