Του Γεράσιμου Σεραφειμίδη
Η διαχρονική ισχύς της ελληνικής ναυτιλίας, οι γεωπολιτικές προκλήσεις, η πράσινη μετάβαση και το μέλλον του ανθρώπινου δυναμικού του κλάδου βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης που είχε ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Βασίλης Κικίλιας, με τη δημοσιογράφο Αναστασία Βαμβακά, στο πλαίσιο της εκδήλωσης του Forbes Greece για την παρουσίαση της λίστας των 50 κορυφαίων Ελλήνων εφοπλιστών που πραγματοποιήθηκε στα Ποσειδώνια 2026.
Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η επιτυχία της ελληνικής ναυτιλίας δεν προέκυψε τυχαία. Ξεκίνησε από οικογένειες που τόλμησαν, επένδυσαν και πέτυχαν σε εποχές πολύ πιο δύσκολες από τις σημερινές. Χωρίς τις ανέσεις της σύγχρονης εποχής, χωρίς διαδίκτυο, χωρίς εύκολες μετακινήσεις και γρήγορες επιστροφές στην πατρίδα, καθημερινοί άνθρωποι κατάφεραν να εξελιχθούν σε καπετάνιους, μηχανικούς και ναυτικούς, δημιουργώντας έναν κλάδο που σήμερα αποτελεί εθνικό κεφάλαιο. Δήλωσε πως η ελληνική ναυτιλία αποτελεί πλέον ένα ισχυρό διαπραγματευτικό όπλο για τη χώρα σε διεθνές επίπεδο. Ο ελληνόκτητος στόλος αντιπροσωπεύει το 61% του ευρωπαϊκού στόλου και περίπου το 20% του παγκόσμιου, γεγονός που προσδίδει στην Ελλάδα βαρύνουσα φωνή στις διεθνείς εξελίξεις που αφορούν τη ναυτιλία.
Αναφερόμενος στον ρόλο της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών, επισήμανε ότι το κεφάλαιο και η επιχειρηματική δραστηριότητα υπήρχαν πάντοτε, ωστόσο τα τελευταία χρόνια καταβλήθηκε συστηματική προσπάθεια ώστε να γίνει ευρύτερα κατανοητή η πραγματική δύναμη και η σημασία του ελληνικού στόλου. Ιδιαίτερα στις συζητήσεις για τα εναλλακτικά καύσιμα, τη μείωση των εκπομπών, την καινοτομία και τη σύνδεση της ναυτιλίας με την καθημερινότητα των πολιτών, αναδείχθηκε ότι οι αποφάσεις που λαμβάνονται επηρεάζουν άμεσα το κόστος της ενέργειας, των αγροτικών προϊόντων και συνολικά το βιοτικό επίπεδο της μέσης ελληνικής και ευρωπαϊκής οικογένειας. Όπως ανέφερε, η ελληνική πλευρά, σε συνεργασία με τους εφοπλιστές, συμμετείχε ενεργά στις διαπραγματεύσεις στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO), προστατεύοντας τα δικαιώματα και τη βιωσιμότητα του κλάδου.
Ο Βασίλης Κικίλιας στάθηκε επίσης στην ανθεκτικότητα που έχει επιδείξει διαχρονικά η ναυτιλία απέναντι στις διαδοχικές κρίσεις των τελευταίων ετών. Υπενθύμισε ότι ο κλάδος κατάφερε να αντεπεξέλθει στην οικονομική κρίση του 2010, στην πανδημία, στην ενεργειακή κρίση, τον πληθωρισμό, καθώς και στις πολεμικές συγκρούσεις που συνεχίζουν να επηρεάζουν την Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή. Τόνισε ότι η ελεύθερη πρόσβαση στο παγκόσμιο εμπόριο αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση για τη σταθερότητα των οικονομιών, ενώ παραδέχθηκε πως κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με βεβαιότητα την πορεία των γεωπολιτικών εξελίξεων. Αναφέρθηκε τόσο στον πόλεμο στην Ουκρανία όσο και στη σύγκρουση που εξελίσσεται εδώ και μήνες μεταξύ Ιράν και Ισραήλ, επισημαίνοντας ότι ζητήματα όπως η ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών, οι τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, αλλά και η λειτουργία των πλοίων μεταφοράς ενέργειας, συνδέονται άμεσα μεταξύ τους. "Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε τι θα συμβεί όχι σε μερικούς μήνες, αλλά ούτε καν την επόμενη ημέρα", σχολίασε χαρακτηριστικά.
Μίλησε και για το ζήτημα της απανθρακοποίησης της ναυτιλίας και τις συζητήσεις που διεξάγονται στον IMO. Όπως είπε, η ναυτιλία ευθύνεται για περίπου το 1,8% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, ωστόσο σήμερα η μόνη ώριμη και διαθέσιμη εναλλακτική λύση σε μεγάλη κλίμακα είναι το LNG. Εξέφρασε τον προβληματισμό του για προτάσεις που προβλέπουν την επιβολή ποινών και πρόσθετων επιβαρύνσεων πριν ακόμη υπάρξουν ασφαλείς, αξιόπιστες και εμπορικά βιώσιμες εναλλακτικές τεχνολογίες, όπως η αμμωνία, το υδρογόνο ή ακόμη και η πυρηνική ενέργεια. Υποστήριξε ότι μια υπερβολική φορολόγηση του κλάδου θα μετακυλιόταν αναπόφευκτα στους καταναλωτές, αυξάνοντας το κόστος ζωής. Για τον λόγο αυτό, όπως ανέφερε, η Ελλάδα αντιστάθηκε σε τέτοιες προσεγγίσεις, έχοντας στο πλευρό της ισχυρούς συμμάχους, μεταξύ των οποίων και οι Ηνωμένες Πολιτείες. Επίσης, σημείωσε ότι οι περιβαλλοντικοί στόχοι είναι απαραίτητοι, όμως η μετάβαση πρέπει να γίνει με τρόπο που να διασφαλίζει τη στήριξη της κοινωνίας και της πραγματικής οικονομίας. Υπενθύμισε επίσης ότι οποιαδήποτε απόφαση στον IMO απαιτεί ευρύτερες συναινέσεις, κάτι που καθιστά τις σχετικές διαπραγματεύσεις ιδιαίτερα σύνθετες.
Στο θέμα του ανθρώπινου δυναμικού, ο υπουργός παραδέχθηκε ότι η ελληνική κοινωνία έχει διαμορφώσει επί δεκαετίες μια νοοτροπία που συχνά αποθαρρύνει τους νέους από το να επιλέξουν τεχνικά και ναυτικά επαγγέλματα. Όπως ανέφερε, κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης αρκετοί νέοι στράφηκαν στη ναυτιλία αναζητώντας επαγγελματικές ευκαιρίες, ωστόσο παραμένει ισχυρή η αντίληψη ότι η επιτυχία περνά αποκλειστικά μέσα από τις πανεπιστημιακές σπουδές και την αναζήτηση εργασίας στον δημόσιο τομέα.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι σήμερα διαμορφώνεται ένα νέο αναπτυξιακό οικοσύστημα γύρω από τη ναυτιλία, τα ναυπηγεία, τις υπηρεσίες, την εστίαση και το real estate, δημιουργώντας σημαντικές επαγγελματικές προοπτικές. Τόνισε ότι οι αμοιβές στη θάλασσα μπορούν να ξεπεράσουν τις 10.000 ευρώ τον μήνα, ενώ πολλοί ναυτικοί έχουν στη συνέχεια τη δυνατότητα να εξελιχθούν σε εκπαιδευτές ή να ακολουθήσουν άλλες επαγγελματικές διαδρομές στον ευρύτερο ναυτιλιακό κλάδο. Σύμφωνα με τον υπουργό, στόχος της Πολιτείας είναι να προσελκύσει περισσότερους νέους στη ναυτιλία, κάτι που προϋποθέτει πρωτίστως έναν ουσιαστικό διάλογο με την ελληνική οικογένεια. "Δεν είναι εύκολη δουλειά, αλλά αξίζει να τη δοκιμάσεις και μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό εφαλτήριο για τη ζωή ενός νέου ανθρώπου", ανέφερε.
Αναφερόμενος στα Ποσειδώνια 2026, ο Βασίλης Κικίλιας σημείωσε ότι η Αττική έχει γεμίσει επισκέπτες από όλο τον κόσμο, καθώς πρόκειται για τη μεγαλύτερη έκθεση που φιλοξενείται στη χώρα. Όπως είπε, η μαζική συμμετοχή εταιρειών, στελεχών και επενδυτών αποτελεί ψήφο εμπιστοσύνης προς την Ελλάδα και τη ναυτιλιακή της κοινότητα.
Κλείνοντας, διαβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση και προσωπικά ο πρωθυπουργός θα συνεχίσουν να στηρίζουν τη ναυτιλία και τις επενδύσεις που συνδέονται με αυτήν, με στόχο να δημιουργηθούν ακόμη περισσότερες ευκαιρίες για τις επόμενες γενιές και να διασφαλιστεί ότι η Ελλάδα θα παραμείνει πρωταγωνίστρια δύναμη στις παγκόσμιες θαλάσσιες μεταφορές.
