Του Στάθη Βασιλόπουλου
Ριζικές αλλαγές στον τρόπο επικοινωνίας καταγράφονται την τελευταία δεκαετία στην Ελλάδα, με την κινητή τηλεφωνία να εδραιώνεται ως το κυρίαρχο μέσο επικοινωνίας, αφήνοντας τη σταθερή σε ολοένα και πιο περιορισμένο ρόλο. Τα στοιχεία της Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ), που βασίζονται σε δεδομένα των αδειοδοτημένων παρόχων, αποτυπώνουν ξεκάθαρα αυτή τη μετατόπιση. Ουσιαστικά δείχνουν ότι η παραδοσιακή μορφή της σταθερής τηλεφωνίας, χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο, "πνέει τα λοίσθια".
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία για την περίοδο 2015–2024, τα λιανικά έσοδα της σταθερής τηλεφωνίας (τηλεφωνία και διαδίκτυο σε σταθερή θέση) παραμένουν σχεδόν αμετάβλητα. Καθ’ όλη τη δεκαετία κινούνται σταθερά στην περιοχή πέριξ του 1,4 δισ. ευρώ, χωρίς να εμφανίζουν ουσιαστική αναπτυξιακή δυναμική. Η εικόνα αυτή υποδηλώνει κορεσμό της αγοράς και περιορισμό της χρήσης της σταθερής τηλεφωνίας, η οποία πλέον λειτουργεί συμπληρωματικά και όχι ως βασικό μέσο επικοινωνίας.
Αντίθετα, η κινητή τηλεφωνία εμφανίζει σαφή υπεροχή, τόσο στον όγκο των κλήσεων όσο και στα έσοδα. Πιο συγκεκριμένα, τα λιανικά έσοδα από φωνή και δεδομένα (SMS, MMS και mobile data) διαμορφώθηκαν την περσινή χρονιά σε υψηλότερα από εκείνα της σταθερής και έκλεισαν στα 1,8 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 2,8% σε σύγκριση με το 2023.
Η υπεροχή της κινητής γίνεται ακόμη πιο εμφανής στον όγκο των βασικών τύπων κλήσεων. Το 2015 οι κλήσεις από κινητά ανέρχονταν σε 26,4 δισ. λεπτά, μειώθηκαν ελαφρώς το 2016, αλλά στη συνέχεια ακολούθησαν έντονα ανοδική πορεία. Το 2018 ξεπέρασαν τα 27 δισ. λεπτά, το 2021 έφτασαν τα 31,1 δισ., ενώ το 2024 άγγιξαν τα 38,4 δισ. λεπτά.
Ο "θάνατος" του σταθερού τηλεφώνου
Μόνο μέσα στο 2024, η χρήση του σταθερού τηλεφώνου κατέγραψε πτώση περίπου 30%. Σε διάστημα δέκα ετών, η τηλεφωνική κίνηση μέσω σταθερών έχει σχεδόν μειωθεί στο μισό: από 17,2 δισ. λεπτά το 2015, πέρσι περιορίστηκε σε 7,6 δισ. λεπτά. Η φθίνουσα πορεία του σταθερού αντικατοπτρίζεται και στον μέσο χρόνο ομιλίας, ο οποίος ανήλθε το 2024 σε 135,7 λεπτά ανά μήνα και ανά σύνδεση, παρουσιάζοντας μείωση άνω του 20% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, όταν είχε φτάσει τα 172,611 λεπτά.
Αναλυτικότερα για τον ΟΤΕ, οι εθνικές κλήσεις προς σταθερό, οι κλήσεις προς κινητό και οι διεθνείς κλήσεις μειώθηκαν κατά 16,6%, 1,4% και 18,8% σε σχέση με το 2023. Κατά το ίδιο διάστημα και για τις ίδιες κατηγορίες κλήσεων, τα ποσοστά μείωσης για τους υπόλοιπους παρόχους ήταν 33,1%, 31,9% και 36,9% αντίστοιχα.
Την ίδια ώρα, οι γραμμές σταθερής έφτασαν τις 4.673.246, με διείσδυση 44,9% επί του πληθυσμού. Αυτό σημαίνει ότι λιγότερα από τα μισά νοικοκυριά και επιχειρήσεις στην Ελλάδα διαθέτουν ενεργή σταθερή γραμμή.
Πριν από μια δεκαετία, η εικόνα της αγοράς εμφάνιζε ακόμη σχετική ισορροπία. Η κινητή τηλεφωνία συγκέντρωνε το 61% του εξερχόμενου όγκου κλήσεων, ενώ η σταθερή διατηρούσε ένα αξιοσημείωτο 39%. Μέσα στα επόμενα χρόνια, η ψαλίδα άρχισε να ανοίγει σταθερά υπέρ της κινητής, αντανακλώντας τις αλλαγές στις συνήθειες και τις ανάγκες των χρηστών. Το 2024, η εικόνα είναι πλέον ξεκάθαρη και δύσκολα αναστρέψιμη: η κινητή τηλεφωνία αγγίζει το 83%, ενώ η σταθερή περιορίζεται σε μόλις 17%.
