Της Ξανθής Γούναρη
Νέο γύρο ανατιμήσεων στο γιαούρτι προετοιμάζει η Κρι Κρι, καθώς οι πιέσεις στο κόστος εντείνονται και η τιμή του γάλακτος στην Ελλάδα κινείται αντίθετα από την υπόλοιπη Ευρώπη. Την ίδια ώρα, η σερραϊκή γαλακτοβιομηχανία ανεβάζει τον φετινό στόχο πωλήσεων στα περίπου 400 εκατ. ευρώ και βάζει σε εφαρμογή επενδυτικό πρόγραμμα 127 εκατ. ευρώ έως το 2030, προκειμένου να υποστηρίξει την ταχεία ανάπτυξη των εξαγωγών γιαουρτιού.
Οι ανατιμήσεις δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί, ωστόσο η διοίκηση έχει ήδη ξεκινήσει την προετοιμασία τους, με πιθανότερο χρόνο εφαρμογής τον Δεκέμβριο του 2026 ή τις αρχές του 2027. Οι κινήσεις δεν θα περιοριστούν κατ’ ανάγκη στην ελληνική αγορά, καθώς, όπως ανέφερε ο CFO της Κρι Κρι, Κωνσταντίνος Σαρμαδάκης, θα αφορούν την κατηγορία του γιαουρτιού και θα προσαρμόζονται στις συνθήκες ανταγωνισμού κάθε αγοράς.
Πίσω από την προετοιμασία των νέων τιμολογιακών κινήσεων βρίσκεται ένας λογαριασμός κόστους που έχει μεγαλώσει. Σε προηγούμενες εκτιμήσεις η εταιρεία υπολόγιζε πρόσθετη επιβάρυνση περίπου 5,5 εκατ. ευρώ. Με βάση τη νέα πρόβλεψη, αυτή αναμένεται να αυξηθεί κατά ακόμη 2-3 εκατ. ευρώ.
Η Κρι Κρι αυξάνει έτσι την πρόβλεψη για τον φετινό τζίρο, αλλά χαμηλώνει τον πήχη της λειτουργικής κερδοφορίας. Ο στόχος πωλήσεων για το 2026 ανεβαίνει στα περίπου 400 εκατ. ευρώ, από περισσότερα των 390 εκατ. ευρώ προηγουμένως, ενώ τα EBIT εκτιμάται πλέον ότι θα διαμορφωθούν στα 57-58 εκατ. ευρώ, έναντι αρχικού στόχου περίπου 60 εκατ. ευρώ, εφόσον οι πιέσεις στο κόστος δεν αποκλιμακωθούν ουσιαστικά στο τελευταίο τρίμηνο.
Γιατί ακριβαίνει το γάλα στην Ελλάδα
Ένα από τα μέτωπα που έχουν αρχίσει να επιβαρύνουν το κόστος είναι το νωπό γάλα. Σύμφωνα με τον CFO, οι πρώτες ενδείξεις πίεσης εμφανίστηκαν από τον Ιούλιο και, εάν οι σημερινές συνθήκες συνεχιστούν, η επίδρασή τους αναμένεται να γίνει εντονότερη.
Το ενδιαφέρον είναι ότι Ελλάδα και υπόλοιπη Ευρώπη κινούνται προς διαφορετικές κατευθύνσεις. Στην ευρωπαϊκή αγορά, σύμφωνα με τον Σαρμαδάκη, η προσφορά νωπού γάλακτος έχει αυξηθεί και πιέζει τις τιμές προς τα κάτω. Στην Ελλάδα, αντίθετα, η υψηλότερη ζήτηση ωθεί τις τιμές προς τα πάνω.
Και το βάρος πέφτει κυρίως στις πρώτες ύλες και τη συσκευασία, που σύμφωνα με τη διοίκηση αντιπροσωπεύουν μαζί πάνω από το 80% του κόστους παραγωγής.
Στην ενέργεια η εικόνα είναι διαφορετική. Η Κρι Κρι δεν εφαρμόζει hedging και επομένως το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου ακολουθεί τις μεταβολές της αγοράς. Ωστόσο, κατά τη διοίκηση, η ενέργεια δεν αποτελεί ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό της συνολικής δομής κόστους.
Οι ανατιμήσεις πρόσθεσαν 8,5 εκατ. ευρώ στις πωλήσεις
Οι αυξήσεις τιμών που εφαρμόστηκαν στο δεύτερο εξάμηνο του 2025 είχαν θετική επίδραση περίπου 8,5 εκατ. ευρώ στις πωλήσεις του πρώτου εξαμήνου του 2026. Η μεγαλύτερη ώθηση, πάντως, ήρθε από τους όγκους. Μόνο η αύξηση των ποσοτήτων γιαουρτιού πρόσθεσε περίπου 36,5 εκατ. ευρώ στις πωλήσεις, επιβεβαιώνοντας ότι η φετινή ανάπτυξη προέρχεται πρωτίστως από τη ζήτηση και ιδιαίτερα από την πορεία των εξαγωγών.
Στο δεύτερο εξάμηνο η επίδραση των προηγούμενων ανατιμήσεων θα είναι μικρότερη, καθώς οι υψηλότερες τιμές του δεύτερου μισού του 2025 περνούν πλέον στη βάση σύγκρισης. Την ίδια στιγμή, η εταιρεία θα πρέπει είτε να απορροφήσει τη νέα αύξηση του κόστους είτε να μεταφέρει μέρος της στις τιμές.
Η εμπειρία των προηγούμενων πληθωριστικών κυμάτων έχει αλλάξει και τον τρόπο με τον οποίο αντιδρά η Κρι Κρι. Η διοίκηση θεωρεί ότι σήμερα είναι καλύτερα προετοιμασμένη, καθώς έχει περιοριστεί ο χρόνος που μεσολαβεί ανάμεσα στην αύξηση του κόστους και στις παρεμβάσεις στις τιμές. Σε αυτό το πλαίσιο προετοιμάζονται και οι νέες τιμολογιακές κινήσεις, εφόσον οι πιέσεις στις εισροές επιμείνουν.
Το πρώτο εξάμηνο έκλεισε με περιθώριο EBIT 19,3%, από 14,3% έναν χρόνο νωρίτερα. Η διοίκηση, ωστόσο, δεν αντιμετωπίζει το 19,3% ως επίπεδο που μπορεί να θεωρηθεί δεδομένο για τα επόμενα χρόνια. Ο CFO τοποθέτησε ένα βιώσιμο περιθώριο EBIT περίπου στο 14%-15% για τουλάχιστον την επόμενη διετία-τριετία, αφήνοντας περιθώριο για περαιτέρω βελτίωση μέσω οικονομιών κλίμακας και καλύτερου ελέγχου του κόστους, χωρίς να την ποσοτικοποιεί.
Οι δύο όψεις της Βρετανίας
Στη Βρετανία, πάντως, γιαούρτι και παγωτό κινούνται σε αντίθετες κατευθύνσεις.
Στο γιαούρτι, οι πωλήσεις στη βρετανική αγορά αυξήθηκαν κατά 67% στο πρώτο εξάμηνο. Συνολικά οι εξαγωγές γιαουρτιού αυξήθηκαν κατά 46,6%, στα 129,4 εκατ. ευρώ, ενώ το EBIT της συγκεκριμένης δραστηριότητας υπερδιπλασιάστηκε, στα 28,4 εκατ. ευρώ από 14,1 εκατ. ευρώ. Οι εξαγωγές αντιπροσωπεύουν πλέον το 75% των συνολικών πωλήσεων γιαουρτιού της εταιρείας.
Παρά τους ήδη υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, η διοίκηση βλέπει ακόμη σημαντικά περιθώρια στη συγκεκριμένη αγορά. Όπως ανέφερε ο κ. Σαρμαδάκης, η αγορά ελληνικού γιαουρτιού έχει τριπλασιαστεί μέσα σε τρία χρόνια, ενώ η διείσδυση του αυθεντικού Greek yogurt παραμένει χαμηλή σε σχέση με εκείνη των προϊόντων Greek style.
Στο παγωτό, όμως, η πορεία ήταν αντίστροφη. Οι εξαγωγές υποχώρησαν κατά 23,6%, στα 7,2 εκατ. ευρώ, με τη διοίκηση να αποδίδει την πτώση κυρίως στην απώλεια ενός συμβολαίου private label με βρετανική αλυσίδα λιανικής.
Σύμφωνα με τον CFO, τα private-label συμβόλαια στο παγωτό αναδιαμορφώνονται συχνά σε ετήσια βάση από τους retailers, οι οποίοι αλλάζουν γεύσεις και κωδικούς στο χαρτοφυλάκιό τους. Σε μια τέτοια αναδιάρθρωση χάθηκε το συγκεκριμένο συμβόλαιο, ενώ η Κρι Κρι θα μπορούσε να ανακτήσει μέρος των εσόδων μέσα από επόμενους διαγωνισμούς.
Το στοίχημα των ΗΠΑ που χρειάζεται χρόνο
Το κενό από τη χαμένη δουλειά στη Βρετανία επρόκειτο, τουλάχιστον εν μέρει, να καλυφθεί από την ανάπτυξη του Greek frozen yogurt στις ΗΠΑ. Μέχρι στιγμής, όμως, αυτό δεν έχει συμβεί. Η ανάπτυξη στην αμερικανική αγορά είναι βραδύτερη από τις αρχικές προσδοκίες, ενώ οι πωλήσεις παραμένουν ακόμη σε μη ουσιώδη επίπεδα.
Το βασικό πρόβλημα είναι η διανομή. Η εταιρεία χρειάζεται περισσότερα σημεία πώλησης και παρουσία σε περισσότερα καταστήματα λιανικής προτού προχωρήσει σε μεγαλύτερη επένδυση στο marketing. Η διοίκηση δηλώνει ότι έχει θετικές ενδείξεις για την αποδοχή του προϊόντος από τους καταναλωτές, αλλά αναγνωρίζει ότι με το σημερινό επιχειρηματικό μοντέλο απαιτείται χρόνος μέχρι η δραστηριότητα να αποκτήσει ουσιαστικό μέγεθος.
Οι δύο μεγάλοι πελάτες
Η ισχυρή ανάπτυξη στο εξωτερικό συνοδεύεται και από μεγαλύτερη έκθεση σε συγκεκριμένους μεγάλους πελάτες. Σύμφωνα με τις οικονομικές καταστάσεις, δύο πελάτες του εξωτερικού αντιπροσωπεύουν περίπου το 14% και το 12% αντίστοιχα των συνολικών πωλήσεων, με τις πωλήσεις προς αυτούς να φθάνουν συνολικά περίπου τα 53 εκατ. ευρώ.
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση του Capital, ο Κωνσταντίνος Σαρμαδάκης ανέφερε ότι ο ένας είναι ο εισαγωγέας και διανομέας μέσω του οποίου πραγματοποιούνται οι πωλήσεις στην Ιταλία και ο δεύτερος μεγάλος retailer στη Βρετανία. Η διοίκηση θεωρεί ότι στην περίπτωση της Ιταλίας η συγκέντρωση είναι περισσότερο αποτέλεσμα του μοντέλου διανομής και δηλώνει ότι δεν διακρίνει ιδιαίτερο κίνδυνο από τη συγκεκριμένη συγκέντρωση πελατών.
Το εξωτερικό προσφέρει και μεγαλύτερη τιμολογιακή δύναμη. Στην τηλεδιάσκεψη τέθηκε ότι το περιθώριο EBIT των εξαγωγών βρίσκεται περίπου στο 22%, έναντι 12,5% στην Ελλάδα. Ο CFO απέδωσε τη διαφορά στον εντονότερο ανταγωνισμό στην εγχώρια αγορά, που ασκεί μεγαλύτερη πίεση στις τιμές, ενώ η ισχυρή ζήτηση στις αγορές του εξωτερικού επιτρέπει καλύτερη τιμολόγηση.
Ο πήχης του 25% για τις επενδύσεις
Το επενδυτικό πρόγραμμα των 127 εκατ. ευρώ έως το 2030 έρχεται να αντιμετωπίσει τον άλλο περιορισμό που έχει δημιουργήσει η ταχύτητα ανάπτυξης: την παραγωγική δυναμικότητα. Η εταιρεία σχεδιάζει να σχεδόν τριπλασιάσει στο γιαούρτι σε σχέση με το 2025, καθώς οι υφιστάμενες εγκαταστάσεις λειτουργούν ήδη με υψηλό βαθμό αξιοποίησης. Συγκεκριμένα, η δυναμικότητα προβλέπεται να είναι αυξημένη κατά 20% το 2026, 76% το 2027, 100% το 2028, 164% το 2029 και 196% το 2030 σε σχέση με το 2025.
Σε ό,τι αφορά τον οικονομικό πήχη με τον οποίο αξιολογούνται αυτές οι επενδύσεις, η διοίκηση της Κρι Κρι θέτει ως ελάχιστο στόχο απόδοσης περίπου το 25% προκειμένου να εγκρίνει ένα project. Η χρηματοδότηση του προγράμματος αναμένεται να γίνει κυρίως από τις λειτουργικές ταμειακές ροές, ενώ ο δανεισμός θα μπορούσε να καλύψει περίπου το 20%-30% της συνολικής αξίας του.
Η πίεση για νέες επενδύσεις δεν προκύπτει μόνο από τις προβλέψεις για τη μελλοντική ζήτηση. Η διοίκηση παραδέχθηκε ότι ήδη υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες η εισηγμένη γαλακτοβιομηχανία δεν μπορεί να εξυπηρετήσει πλήρως τη ζήτηση, ιδιαίτερα στις περιόδους αιχμής του γιαουρτιού, ενώ η περιορισμένη διαθέσιμη δυναμικότητα την αναγκάζει να καθυστερεί την ανάπτυξη νέων δουλειών.
Η επέκταση, ωστόσο, θα συνεχίσει να στηρίζεται στην παραγωγή στην Ελλάδα. Η δημιουργία εργοστασίου στο εξωτερικό δεν περιλαμβάνεται στα σχέδια της διοίκησης, ενώ ούτε οι εξαγορές βρίσκονται αυτή τη στιγμή στην ατζέντα, καθώς η Κρι Κρι επιλέγει να συνεχίσει την ανάπτυξή της οργανικά.
Πάντως, σύμφωνα με τον κ. Σαρμαδάκη, ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την Κρι Κρι δεν είναι το κόστος στο γάλα και στην ενέργεια ή ο ανταγωνισμός, αλλά το εσωτερικό της ίδιας της εταιρείας. Το ζητούμενο, όπως ανέφερε, είναι κατά πόσο η οργανωτική δομή και οι άνθρωποί της μπορούν να ακολουθήσουν τον ταχύ ρυθμό ανάπτυξης. Η διοίκηση έχει ήδη εντοπίσει το ζήτημα και έχει ξεκινήσει σχετικές πρωτοβουλίες.